در توضیح چگونگی کارکرد تاور کرین باید گفت آنها از بخشهای فیزیکی و الکترونیکی بسیاری تشکیل شده است در زیر به برخی از آنها اشاره می شود:
- فلش یا بازوی تاورکرین
- واحد گردان یا کله قندی
- سکشن ها ارتفاعی
- پایه تثبیت
فلش یا بازوی تاور کرین
در توضیح چگونگی کارکرد تاور کرین ابتدا نیاز است به بررسی عملکرد فلش بپردازیم. بازوی تاور کرین که به آن فلش یا JIB جیب نیز گفته میشود کار جابهجایی بار را بر عهده دارد. با استفاده از بازو میتوانیم بار را از زمین برداریم و در محل موردنظر خود در ارتفاع مشخصی قرار دهیم. بازوی تاورکرین قادر است بار را در محور طولی نیز جابهجا کند.
باید توجه کرد که بازو د ارای محدودیت وزنی است به ایمعنی که شما در ابتدای بازو میتوانید بار سنگینی را جا به جا کرده اما در انتهای بازو این اتفاق نمی افتد. در واقع بار هر چه به ابتدای بازو نزدیکتر باشد جابجایی آن ساده تراست.
همچنین باید در نظر گرفت که میزان بار که روی بازو اضافه می کنیم از حد استاندارد تاورکرین بیشتر نباشد چرا که در این صورت ممکن است سبب بروز سانحه شویم.
واحد گردان یا کله قندی:
واحد گردان شکلی مخروطی است که توسط چند سیم بکسل یا میله آهنی جیب و کانتر جیب تاور کرین را نگه می دارد.در بررسی چگونگی کارکرد تاور کرین وظیفه این بخش نگه داشتن بازو و کانتر بازو است . سیم بکسل سیستم قلاب نیز از این قسمت عبور داده میشود. واحد گردان در بالای سیستم گردان نصب میگردد.
سکشن ارتفاعی:
سکشن ارتفاعی همانطور که از اسمش پیداست وظیفه ارتفاع دادن تاورکرین را برعهده دارد. با واسطه قرار گرفتن بین قطعات ارتفاعی، جای قطعه ارتفاعی دیگر را باز میکند و در این حالت میتوان قطعه ارتفاعی را جدید اضافه کرد.. معمولاً جهت ارتفاع دادن تاور نیاز است که راننده این کار تسلط کافی بر موقعیت خود داشته باشد بنا براین اطراف این قطعه نرده و راهرو نصب میگردد.
پایه تثبیت
پایه تثبیت به قطعاتی گفته میشود که در بتن جاگذاری می شود. معمولاً با توجه به اینکه پایههای تاور کرین از چه نوعی باشد این قطعات متفاوت هستند. در حالت ثابت این قطعات شامل پایههایی میباشد که در بتن جایگذاری میشوند یا در کالسکههای متحرک از آن استفاده میکنند.
برای بررسی هر چه بهتر چگونگی کارکرد تاور کرین باید دانست که آن ها دارای مشخصات زیر هستند:
- حداکثر ارتفاع ۸۰ متر در صورت اتصال به ساختمان می تواند بیش از این نیز ارتفاع داشته باشد.
- حداکثر ارتفاع دسترسی ۷۰ متر
- حداکثر توان بالابری و جابجایی ۱۹٫۸ تن ، ۳۰۰ تن متریک
- وزنه تعادل : ۱۳ تن و یا ۲۰ تن متریک
حداکثر بار تاورکرین
حداکثر بار می تواند ۱۸ تن باشد اما درصورتیکه بار در بخش انتهای قسمت جیب جرثقیل قرار بگیرد. نمیتواند این وزن را جابجا کند. هرچه بار به قسمت دکل جرثقیل نزدیک تر باشد بلند کردن آن ساده تر است پس به عبارتی حداکثر وزن باری که جرثقیل می تواند جابه جا کند به نوع و شکل بار نیز بستگی دارد.
در تاورکرین ها از دو سوئیچ برای تعیین میزان باری که جابجا می شود استفاده می کنند. سوئیچ حداکثر را روی کابل نظارت نصب می کنند وظیفه این سوئیچ اطمینان از عدم تجاوز وزن بار از ۱۸ تن است، که به آن سوئیچ بار می گویند. سویچ لحظه بعد از بلند شدن بار از عدم تجاوز وزن تن متریک بار اطمینان حاصل می کند.
بررسی یک سوال مهم
زمانیکه به یک جرثقیل نگاه می کنیم سازه ای غیر معمول به نظر می رسد و فکر میکنیم چگونه این سازه که هیچ پشتیبانی ندارد از بین نمی رود؟
نقش پایه بتنی در چگونگی کارکرد تاور کرین
اولین عنصر پایداری تاورکرین، پایه بتونی آن است که شرکت سازنده چند هفته قبل از نصب جرثقیل آن را آماده می کند. این بخش بتونی در ابعادا ۱۰*۱۰*۱٫۳ با وزن تقریبی ۱۸۲۰۰۰ کیلوگرم است. پیچ های بسیار بزرگی که در این بخش تعبیه شده اند پایه جرثقیل را پشتیبانی می کنند.
بنابر این در واقع پایداری تاورکرین با اتصال این پیچ ها به وجود می اید. در ادامه شکل گیری تاورکرین را یاد می گیریم.
برای اطمینان از پایداری تاور کرین آن را به پایه های بتنی پیچ می کنند. در واقع تاورکرین به زمین متصل می شود. دکل تاورکرین به پایه متصل می شود، ساختار مثلثی دکل به آن کمک میکند تا بصورت صاف بماند و شیب به سمت پایین پیدا نکند. هنگام ارتفاع گرفتن، تاورکرین متناسب با هر بخش جرثقیل در آن لحظه ارتفاع می گیرید. خدمه و یا اپراتور دستگاه با استفاده از محفظه ای که بین بخش آستینی جرثقیل و بالای دکل قرار داد از تاورکرین بالا می رود:
نقش بازوی بلند و کوتاه برای توضیح چگونگی کارکرد تاور کرین
بازوی بلند تاور کرین و یا همان فلش بخشی از تاورکرین است که کار جابجایی بار را برعهده دارد. بازوی کوتاه وزنه تعادلی را درخود جا داده، این بخش توسط اپراتور دستگاه جابجا می شود.
اپراتور برای حفظ تعادل وزنی ، وزنه ای بر روی بخش توری مانند اویزان می کند. سپس بخش آستین را از بالای دکل جدا می کند. بخش های هیدرولیکی بزرگی در قسمت بالایی، واحد آستین را تا ارتفاع ۶ متر به سمت بالا فشار می دهند.
بستن بار و اتصال بخش قلاب به بار توسط شخص مربوطه انجام می شود. از آنجاییکه اپراتور دستگاه معمولا تسلط و دید کافی روی بار ندارد لازم است شخصی دیگری کار اتصال بار به قلاب را انجام داده و از صحت آن اطمینان حاصل کند.
توضیحات تکمیلی در باب چگونگی عملکرد تاور کرین
تاور کرین بعد از بلندکردن بار از روی زمین قادر به حرکت آن به سمت جلو عقب یعنی دور از دستگاه و نزدیک به دستگاه است. اما علاوه بر این تاور کرین ها میتوانند بار را به حالت چرخشی و در شعاع ۳۶۰ درجه نیز جابجا کنند. این کار توسط الکتروموتورها انجام میگیرد و هر الکتروموتور نیز دارای میکروسویچ هایی است که دور زدن جرثقیل را کنترل می کند.
همانطور که گفتیم قدرت مانور گردشی (گردان) تاور کرین ها علاوه بر دارایی قدرت بلند کردن بار و حرکت آن به جلو و عقب دارای قدرتی هستند که در شعاع ۳۶۰ درجه می تواند بار را جابجا کند و به هر نقطه ی دلخواه بار را منتقل کند .معمولا این کار توسط ۱یا ۲ الکتروموتور و ۱ یا ۲ گیربکس انجام می گیرد که جهت ایمنی آن نیز میکروسوئیچ هایی تعبیه شده در مواقع لزوم از دور زدن بی جا جلو گیری نماید.
قدرت حرکت کلی
تاور کرین ها توانایی حرکت روی زمین و انتقال کلی دستگاه از نقطه ای به نقطه ی دیگر را دارند. نحوه حرکت تاورکرین ها و جابجای آنها روی زمین متفاوت است. بعضی از آنها با استفاده از ریل جابجا می شوند و بعضی دیگر از آنها روی زنجیرهایی مانند زنجیر تانک بر روی زمین حرکت می کنند و نوع دیگری از آنها بر روی چرخ های بزرگی حرکت می کنند . کلیه حرکت این دستگاهها معمولا توسط الکتروموتورهای برقی و گیربکس های بسیار قوی که دارای ترمز های بسیار قوی می باشد صورت می گیرد .
قدرت ارتفاع گیری یا افزایش ارتفاع
در واقع به رسیدن تاور کرین ها به نقاط مرتفع اشاره دارد. تاور کرین ها پس از نصب و مونتاژ اولیه که توسط جرثقیل موبایل ( سیار ) انجام می شود جهت افزایش ارتفاع از قدرت خود مونتاژ دستگاه استفاده می کنند که شامل عملیات بسیار حساسی است و با اضافه کردن سکشن ( قطعه ارتفاعی ) ارتفاع می گیرد و با کم کردن آن ارتفاع نیز کم می گردد، البته انواع گوناگون تاور کرین با توجه به تیپ و یا کشور سازنده عملیات متفاوتی را دارند .
پس از ارتفاع استانداردی که سازنده ی دستگاه تعیین نموده است می بایست جهت ارتفاع بیشتر از استاندارد دستگاه توسط کادر آنکاراژ ( کمربند ) به نقاطی از ساختمان و یا سازه مورد نظر مهار گردد . تمامی مراحل نصب ، مونتاژ ، ارتفاع دادن ، بستن کمربند و … می بایست توسط نیرو های متخصص و کار آزموده انجام گردد چراکه کو چکترین اشتباه می تواند بسیار خطر آفرین باشد. اجزای تاورکرین شامل تیر مشبک، پایه جرثقیل، برج یا دکل، بازو یا تیر اصلی جرثقیل پایه در پایین به یک صفحه بتنی بزرگ که تکیه گاه تاورکرین است پیچ شده است و در بالا به دکلی متصل شده که به تاورکرین ارتفاع می دهد.
نقش واحد چرخان دکل در بالای دکل در توضیح چگونگی کارکرد تاور کرین
واحد چرخان شامل چرخ دنده و موتور است و به تاورکرین این امکان را می دهد که به دور خود بچرخد. در بالای واحد چرخان سه قسمت وجود دارد:
۱٫ بازوی افقی بلندی که وظیفه حمل بار را بر عهده دارد و واگن برقی در راستای بازوی تاورکرین حرکت می کند تا بار را از مرکز تاورکرین دور یا به آن نزدیک کند. و در اصطلاح به آن working jib می گویند.
۲٫ بازوی مکانیکی کوتاه تر یا تیر مشبکی که اصطلاحا Counter Jib خوانده می شود، در راستای بازوی بلندتر می باشد و از موتور و قسمتهای برقی تشکیل شده است که وزنی تقریبا معادل بخش بتنی تاورکرین دارد.
۳٫ کابین اپراتور
۴٫ تیر مشبک (jib) شامل موتوری می باشد که نیروی لازم برای حمل بار را تامین می کند و دارای واحد الکترونیک می باشد که آن را کنترل کرده و کابل تاورکرین و در نتیجه واگن برقی را هدایت می کند. موتوری که واحد چرخان را هدایت می کند در بالای چرخ دنده بزرگی قرار دارد.
در انتهای عملیات فوق ضروری است تمام مراحل نصب تاورکرین مجدداً بررسی شود و برای جلوگیری از هر سانحه، از اتصال درست و اصولی پیچ و مهرهای هر بخش به صورت کاملا محکم و ایمن اطمینان حاصل شود.
منبع
https://science.howstuffworks.com/transport/engines-equipment/tower-crane2.htm
